सरल कथा पढ्ने: को, कहिले र के भयो

छोटो कथा पढ्नु सूचना-पाटी पढ्नुभन्दा गाह्रो हुन्छ, किनभने एकैपटक धेरै कुरा दिमागमा राख्नुपर्छ: पात्र, घटनाको क्रम, र समय। यिनको हिसाब राख्ने तरिका यस्तो छ।

को को हो

अंग्रेजीले नाम एक पटक प्रयोग गर्छ, अनि he / she / they / it मा सर्छ। नेपालीको “ऊ” वा “उनी” ले पुरुष र महिला छुट्याउँदैन, तर अंग्रेजीको he र she ले छुट्याउँछ — त्यसैले कुन पात्रको कुरा हो भनेर चिन्न यो सङ्केत निकै काम लाग्छ। सूत्र छुटेमा तपाईंले अन्तिम पटक देखेको नामसम्म फर्कनुहोस्।

Marta arrived late. She had missed the bus, so she walked. When she got there, Tom was already waiting.

She हरेक पटक Marta नै हो। नयाँ नाम — Tom — आउनासाथ सर्वनाम पनि बदलिन सक्छ।

एउटै व्यक्तिलाई बोलाउने अरू तरिकामा पनि ध्यान दिनुहोस्: Marta पछि her sister, the older woman, the teacher बन्न सक्छिन्। अंग्रेजी नाम दोहोर्‍याउनबाट जोगिन्छ, र तपाईंले आफैँ पछ्याउनुहुनेछ भन्ने अपेक्षा गर्छ।

घटनाको क्रम

कथा सधैँ घटना भएकै क्रममा भनिँदैन। यी शब्दले वास्तविक क्रम बताउँछन्:

शब्द	अर्थ
then, after that, later	त्यसपछिको कुरा
before	अघि
already	सोचेभन्दा पहिल्यै भयो
suddenly	छिटो र अचानक
finally, in the end	अन्तिम कुरा
meanwhile	त्यही बेला
by the time	त्यो क्षणसम्ममा

Before मा ध्यान दिनुहोस्। She ate before she left को अर्थ खाना पहिले खाइयो, left वाक्यको अन्तिम शब्द भए पनि।

कथालाई past simple ले अघि बढाउँछ

कथाका घटना लगभग सबै past simple मा हुन्छन्: arrived, walked, waited, saw। had + क्रिया (had missed) भेटिएमा, त्यो त्योभन्दा पनि पहिले भएको कुरा हो — नेपालीको “गइसकेको थियो” जस्तै:

When she got there, Tom had already left.

Tom पहिले गयो। ऊ (Marta) पछि आइपुगी — र Tom गइसकेको थियो।

र was/were + -ing पृष्ठभूमि हो — घटना हुँदा के चलिरहेको थियो (नेपालीको “पढ्दै थिई” जस्तै):

She was reading when the phone rang.

उनी पहिल्यैदेखि पढ्दै थिइन्; फोनको घण्टीले त्यसमा बाधा पुर्‍यायो।

घटना कहाँ र कहिले हुन्छ

कथाले प्रायः पहिलो एक-दुई पङ्क्तिमै दृश्य तय गर्छ, अनि फेरि कहिल्यै त्यसको उल्लेख गर्दैन:

It was almost midnight, and the station was empty.

त्यसपछिका सबै कुरा त्यहीँ, त्यही समयमा हुन्छन्। पछि सूत्र छुटेमा, दृश्यको विवरण सुरुमै छ।

पात्रहरू के भन्छन्

प्रत्यक्ष कथन उद्धरण-चिह्नभित्र हुन्छ, र he said अघि वा पछि जहाँ पनि आउन सक्छ:

"I'll wait outside," she said.

He asked, "Are you sure?"

भनाइ बताउने क्रियाले भावना बताउँछ: she whispered, he shouted, she muttered, he insisted। उद्धरणभित्रका शब्दभन्दा यो क्रियाले प्रायः बढी जानकारी दिन्छ।

भावनाले कारण बताउँछ

कथाले कामको कारण भावना जनाउने शब्दबाट बुझाउँछ: worried, annoyed, relieved, surprised। भावना बुझ्नुभयो भने प्रायः पात्रले त्यसपछि त्यो काम किन गर्‍यो, त्यो पनि बुझ्नुहुन्छ।

जे भनिएको छैन

छोटा कथाले केही कुरा छाड्छन्, र तपाईंले आफैँ बुझ्नुहुनेछ भन्ने अपेक्षा गर्छन्:

Sam looked at the empty platform, then at the clock. He sat down on his suitcase.

उसको रेल छुट्यो भनेर कसैले भन्दैन। खाली प्लेटफर्म, घडी र सुटकेसमाथि बस्नुले नै त्यो भनिदिन्छन्। उसले त्यसो किन गर्‍यो? भनेर सोध्नु नै प्रायः लेखकले नभनी छाडेको भाग भेट्टाउने तरिका हो।

हल गरिएको एउटा उदाहरण

Sam checked his bag twice. His passport wasn't there. He ran back to the flat, but the door was locked and his keys were in the bag he had left at the café. Finally, he phoned his sister.

घटनाको क्रम: उसले क्याफेमा झोला छाड्यो (सबैभन्दा पहिले — had left), आफ्नो झोला जाँच्यो, फ्ल्याटतिर फर्केर दौडियो, ढोका बन्द भेट्यो, दिदी वा बहिनीलाई फोन गर्‍यो। यी सबैको पछाडिको भावना: आत्तिनु।

अभ्यासका लागि अर्को

Anna had been saving for two years. When the letter finally came, she read it twice, then put it face down on the table. Her brother watched her for a moment. "Well?" he said. She was smiling.

तीन प्रश्न आजमाउनुहोस्: पहिले के भयो (पैसा बचाउनु), चिठीमा के थियो (राम्रो खबर — she was smiling), र उनले चिठी किन घोप्टो पारेर राखिन् (उनी त्यो क्षणलाई लम्ब्याउँदै थिइन्)। पहिलो कुरा मात्र सिधै भनिएको छ।

कथालाई यही क्रममा तीन प्रश्न सोध्नुहोस्। यसमा को-को छन्? घटना कुन क्रममा भए? पात्रहरूलाई कस्तो लागिरहेको थियो? तपाईंलाई सोधिने लगभग हरेक बुझाइ-प्रश्न यीमध्ये कुनै एउटा हुन्छ, र पढ्दापढ्दै यिनको जवाफ दिनु पछि फेरि जोडेर खोज्नुभन्दा धेरै सजिलो हुन्छ।

आफैँ अभ्यास गर्नुहोस्

तलको क्विजले कसले के गर्‍यो, र कहिले, भनेर सोध्छ।